Πέμπτη, 28 Ιανουαρίου 2010

Η λέξη θεός είναι το προϊόν της ανθρώπινης αδυναμίας

Τον Ιανουάριο του 1954, ο Albert Einstein έγραψε το παρακάτω γράμμα στον φιλόσοφο Erik Gutkind όπου μιλάει για την θρησκεία και το θεό. Το γράμμα το μετέφρασα από αυτή την δημοσίευση στο Letters of Note: The word God is the product of human weakness.

Εαν υπάρχουν κάποια λάθη ή κάποιες ατέλειες στην μετάφραση, παρακαλώ θα προτιμούσα να στείλετε mail στο tenebra98 παπάκι gmail τελεία com για να προσπαθήσω να τα διορθώσω. Αφήστε τα σχόλια για την συζήτηση του συγκεκριμένου γράμματος. Ευχαριστώ. 

Princeton, 03/01/1954

Αγαπητέ κύριε Gutkind

Έχοντας εμπνευστεί από τις συνεχείς υποδείξεις του Brouwer, διάβασα πολλά στο βιβλίο σας και σας ευχαριστώ που μου το δανείσατε... Όσον αφορά την αντικειμενική στάση προς την ζωή και το ανθρώπινο κοινωνικό σύνολο έχουμε αρκετά κοινά σημεία. Το προσωπικό σας ιδεώδη με την προσπαθειά σας για την ελευθερία από εγωκεντρικούς πόθους, για να γίνει η ζωή όμορφη και ευγενής, με έμφαση καθαρά στον ανθρώπινο παράγοντα ... μας ενώνει ως "Αμερικάνικη Στάση".

Παρ'ολα αυτά, χωρίς την προτροπή του Brouwer, δεν θα είχα ασχοληθεί τόσο έντονα με το βιβλίο σας επειδή είναι γραμμένο σε μία γλώσσα απρόσιτη για μένα. Η λέξη Θεός δεν είναι τίποτε άλλο για μένα παρά η έκφραση και το προϊόν της ανθρώπινης αδυναμίας, η Αγία Γραφή μία συλλογή από αξιοπρεπείς, αλλά ακόμα αρκετά πρωτόγονους, μύθους που είναι χωρίς άλλο πολύ παιδαριώδεις. Καμμία ερμηνεία όσο διακριτική και να είναι δεν μπορεί να μου αλλάξει την γνώμη πάνω σε αυτό... Για μένα, η Εβραϊκή θρησκεία όπως και όλες οι υπόλοιπες θρησκείες, είναι η ενσάρκωση των πιο παιδιάστικων δεισιδαιμονιών. Και ο Εβραϊκός λαός στον οποίο είναι χαρά μου να ανήκω... κατά την γνώμη μου δεν έχει κάποια ιδιαιτερότητα σε σχέση με τους υπόλοιπους λαούς. Όσον αφορά την εμπειρία μου, [ο Εβραϊκός λαός] δεν είναι καλύτερος από άλλους λαούς, αν και προστατεύεται από τις χειρότερες κακοήθειες λόγω έλλειψης δυνάμεως. Κατά τα άλλα δεν μπορώ να δώ τίποτα το "εκλεκτό" σε αυτούς.

Κατά γενικό κανόνα, βρίσκω επώδυνο τον ισχυρισμό σας ότι [ο Εβραϊκός λαός] έχει μία προνομιακή θέση και προσπαθείτε να την υπερασπιστείτε μέσω δύο τοιχών υπερηφάνειας, έναν από την πλευρά ενός αντικειμενικού ανθρώπου και τον άλλο από την πλευρά ενός Εβραίου. Ως απλός άνθρωπος, αξιώνετε μία απαλλαγή από την αιτιότητα, που αλλού αποδέχεστε ως μονοθεϊστής Εβραίος. Αλλά μία περιορισμένη αιτιότητα δεν είναι καθόλου αιτιότητα, όπως μας έδειξε ο αγαπημένος Spinoza με μεγάλη οξύνεια...

Τώρα που σας εξέφρασα ανοιχτά τις διαφορές μας στις πνευματικές μας πεποιθήσεις, μου είναι φανερό ότι βρισκόμαστε αρκετά κοντά ο ένας στον άλλο όσον αφορά βασικά θέματα, π.χ. στην αξιολόγηση της ανθρώπινης συμπεριφοράς... Νομίζω ότι θα καταλαβαινόμασταν εαν συζητούσαμε από κοντά για συγκεκριμένα θέματα.

Φιλικά και σας ευχαριστώ πολύ,

Μετά τιμής,

Albert Einstein

6 σχόλια:

Ορθοδοξος είπε...

Ήμουν θερμός υποστηρικτής της άποψης ότι κανένα εφόδιο (πανεπιστημιακοί τίτλοι κ.λ.π.) δεν είναι αρκετό για να πλησιάσεις την αλήθεια όταν λείπει η Χάρης Του Θεού. Τώρα με το παραπάνω που διαβάζω – εάν είναι αληθινό – επιβεβαιώνομαι, ακόμα και για ανθρώπους - με κοινή ομολογία - μεγάλης ευφυΐας.
Όταν λυπεί ο Θεός αγαπητοί, είμαστε άδειοι …

skeptk είπε...

Ορθόδοξε, "ευχαριστώ το θεό" που δεν τίμησε τον Άϊνσταιν με την θεία του χάρη. Ένας θεός ξέρει που θα βρισκόμασταν σήμερα χωρίς τον Άϊνσταιν. Όσο αφορά το "εάν είναι αληθινό", δείξε λίγη πίστη διότι το γράμμα εκτός από αληθινό είναι και χειροπιαστό. Τουλάχιστο εμείς που έχουμε πανεπιστημιακό δίπλωμα και είμαστε "άδειοι" φροντίζουμε στις αναρτήσεις μας να έχουμε παραπομπές οι οποίες να μήν ανήκουν σε ένα και μόνο βιβλίο. Ο προσυλιτισμος - με κοινή ομολογία - προτιμάται κατά την παιδική ηλικία όπου η κρίση βρίσκεται σε πρόιμα στάδια.

Darkchilde είπε...

Ορθόδοξε,

δεν υπάρχει αυτό που εσύ λες χάρη του θεού, διότι δεν υπάρχει θεός, ή μάλλον η πιθανότητα ύπαρξης ενός θεού είναι απειροελάχιστη. Εσύ λές χάρη του θεού. Μπορείς να μου δώσεις έναν επιστημονικό ορισμό της χάρης του θεού; Μπορείς μέσω της επιστημονικής μεθόδου να μας δώσεις ενδείξεις, στοχεία για αυτή την χάρη, και για τον θεό; Χωρίς αυτά τα επιστημονικά στοιχεία, χωρίς καμμία πραγματική ένδειξη, δεν μπορώ να πιστέψω. Ποτέ δεν είχα τυφλή πίστη όπως εσύ, δεν μπορώ να την έχω από την στιγμή που έμαθα να χρησιμοποιώ την λογική μου και την κριτική σκέψη. Η αλήθεια έρχεται μέσα από την λογική, την κριτική σκέψη, την επιστήμη όχι μέσα από την πίστη.

eatheia είπε...

Αγαπητέ skeptk δεν είστε σίγουρα ο μόνος κάτοχος πανεπιστημιακών τίτλων. Δικαίωμα σας είναι να υποστηρίζετε την άποψη σας για κάθε θέμα.

Αγαπητή Darkchilde φυσικά και δεν μπορώ να σας δώσω κανένα επιστημονικό στοιχείο για την Χάρη Του Θεού – όσο γνωρίζω εγώ τουλάχιστον. Εάν εξακολουθήσετε και στο μέλλον να αναζητείτε με τον ίδιο τρόπο τον Θεό, δυστυχώς θα μείνετε παντοτινά με τις ίδιες απόψεις.

skeptk είπε...

eatheia, φυσικά και είναι επιλογή σου να πιστεύεις στο θεό ή όχι. Όμως το να πιστεύεις σε κάποιο συγκεκριμένο θεό δεν είναι επιλογή σου αλλα εξαναγκασμός από την παιδική ηλικία. Επίσης το ότι δεν γνωρίζεις εσύ κάποιο στοιχείο για την ύπαρξη του θεού δεν σημαίνει ότι δεν υπάρχει κάποιο στοιχείο. αλλά, όταν ολόκληρη η επισημονική κοινότητα δεν αναγνωρίζει κανένα επιστημονικό στοιχείο τότε υπάρχει πρόβλημα. Ίσως το πιο σημαντικό εμπόδιο για συζήτηση μεταξύ ένθεων και άθεων είναι το ότι για έναν ένθεο δεν υπάρχει κανένα στοιχείο αρκετό για να τον πείσει ότι δεν υπάρχει θεός. Άντίθετα για ένα άθεο χρειάζεται ένα και μόνο στοιχείο (έστω και προσωπική εμπειρία) για να πιστέψει στην ύπαρξη θεού. Πώς μπορώ να αναζητήσω τον θεό και ποιόν από όλους συγκεκριμένα;

dtango είπε...

Αγαπητή Derkchilde,
Παραβαίνω την αρχή μου να μην γράφω σε ιστολόγια άθεων διότι θεωρώ υποχρέωσή μου να σε ευχαριστήσω για το γράμμα του Αϊνστάιν το οποίο παρέθεσες.

Μέχρι τώρα διέθετα μόνο την επίσημη άποψη των αιγυπτιολόγων για τα αρχαία κείμενα (τα χαρακτηρίζουν μαγικά ξόρκια και δεισιδαιμονίες), τώρα διαθέτω και τα λόγια του Αϊνστάιν ο οποίος τα χαρακτηρίζει κι αυτός ενσάρκωση των πιο παιδιάστικων δεισιδαιμονιών.

Οι κατήγοροι των κειμένων παραβλέπουν το γεγονός ότι χαρακτηρίζοντάς τα παιδιάστικα αποδίδουν τον ίδιο χαρακτηρισμό και στους λόγιους που τα επέλεξαν, καθώς και στους επικούς ποιητές που κατέγραψαν την παράδοση.

Στην προκειμένη περίπτωση λοιπόν, τολμώ να πω: «ευτυχώς που ο Λουμίδης ασχολείται μόνο με τους καφέδες και μπορούμε και πίνουμε καλό καφεδάκι», διότι ο Αλβέρτος δεν τα συλλογίστηκε με επιστημονικό τρόπο τα πράγματα. Θα έπρεπε να παραβάλει τα γραπτά των προγόνων του με γραπτά των προγόνων άλλων λαών πριν βιαστεί να τα καταδικάσει.

Ευχαριστώ για την φιλοξενία.